Zabójcza moc temperatury mokrego termometru

29 czerwca 2026, 15:11

W 2010 roku naukowcy z Purdue University i University of New South Wales wyliczyli krytyczną dla człowieka wartość temperatury mokrego termometru. To najwyższa tolerowana przez człowieka temperatura odczuwana, gdy mokra skóra jest wystawiona na działanie poruszającego się powietrza. Uwzględnia się tutaj nie tylko temperaturę, ale i wilgotność.



Wiatr, który zabija galaktykę, pomoże wyjaśnić zagadkę z wczesnego wszechświata

22 czerwca 2026, 16:09

Astronomowie odkryli wiatr, który „zabija” swoją galaktykę. Badania międzynarodowego zespołu naukowego, na którego czele stała Rebecca L. Davies ze Swinburne University of Technology w Australii, mogą wyjaśnić, jedną z największych zagadek astrofizyki – dlaczego we wczesnym wszechświecie jest więcej „martwych” galaktyk, niż można się było spodziewać. Okazało się bowiem, że odpowiedź na nie jest znacznie prostsza, niż hipotezy proponowane od 2022 roku, a wśród nich i takie, które mówiły, że we wczesnym wszechświecie ciemna energia była gęstsza niż obecnie, zatem galaktyki mogłyby szybciej rosnąć i umierać.


Nauka o niezawodności: dlaczego jedne laptopy żyją 3 lata, a inne 10

15 czerwca 2026, 10:48

Każdy, kto kupił kiedyś laptopa za tysiąc złotych z marketu i patrzył, jak po dwóch latach rozpada się w rękach — pęka zawias, wypadają klawisze, bateria puchnie — zadawał sobie to pytanie. I każdy, kto widział dziesięcioletniego ThinkPada, który po przejściu przez trzech właścicieli wciąż pracuje bez zarzutu, zadawał sobie pytanie odwrotne. Dlaczego pozornie podobne urządzenia — ten sam procesor, podobny ekran, zbliżona masa — mają tak dramatycznie różną żywotność? Odpowiedź nie leży w magii ani w marketingu. Leży w inżynierii niezawodności — dziedzinie nauki, która zajmuje się przewidywaniem, mierzeniem i projektowaniem trwałości urządzeń. I która wyjaśnia przy okazji, dlaczego rynek używanego sprzętu biznesowego ma solidne, naukowe podstawy.


Teleskop Webba zważył odległą uśpioną czarną dziurę

8 czerwca 2026, 09:42

Astronomowie po raz pierwszy zmierzyli masę nieaktywnej czarnej dziury w odległym zakątku Wszechświata. I zrobili to z zaskakującą precyzją. Obiekt w galaktyce MRG-M0138 okazał się kolosem o masie 6 miliardów mas Słońca, obserwowanym w epoce, gdy Wszechświat miał zaledwie 3 miliardy lat, czyli około jednej czwartej swojego obecnego wieku. To najbardziej odległa nieaktywna czarna dziura, której masę zmierzono. Poprzednia rekordzistka znajdowała się 15-krotnie bliżej.


W końcu udało się zmierzyć pole magnetyczne egzoplanet

2 czerwca 2026, 10:43

Po latach prób naukowcom udało się w końcu zmierzyć natężenie pól magnetycznych egzoplanet. Autorzy przełomowych badań poinformowali, że pomiarów dokonali dzięki obserwacjom wiatrów wiejących w atmosferach badanych planet. Artykuł ukazał się na łamach Nature Astronomy.


Samolot X-59 rozpoczyna zasadniczą fazę testów. Wrócą naddźwiękowe loty pasażerskie?

2 czerwca 2026, 08:05

Samolot badawczy X-59, opracowany przez NASA w ramach programu Quesst, przygotowuje się do jednego z najważniejszych etapów swojej misji. Już w najbliższych tygodniach maszyna po raz pierwszy przekroczy prędkość dźwięku. Nie chodzi jednak wyłącznie o kolejny rekord lotniczy. Celem projektu jest rozwiązanie problemu, który od dekad ogranicza rozwój lotnictwa naddźwiękowego – głośnego gromu dźwiękowego.


Podczas prac archeologicznych z latryny wyłonił się... świetnie zachowany średniowieczny notatnik

1 czerwca 2026, 09:35

W trakcie prac ziemnych poprzedzających budowę nowej siedziby władz miejskich w Paderborn natrafiono na wyjątkowo dobrze zachowany notatnik z XIII lub XIV wieku. Znalezisko wydobyto ze średniowiecznej latryny i właśnie temu miejscu zawdzięcza ono dobry stan zachowania. Wilgotne, pozbawione dostępu powietrza środowisko było idealnym konserwatorem materii organicznej. Przez 700–800 lat chroniło drewno, wosk i skórę przed rozkładem.


Kruki wcale nie podążają za wilkami. Wyjaśniono zagadkę kruków przy wilczych zdobyczach

11 maja 2026, 07:25

Odyn wysyłał w świat kruki Huginna i Munina, by zbierały dla niego informacje. Bóg posyłał też z nimi wilki, Geriego i Frekiego, by upewnić się, że kruki będą miały co jeść. Związek kruków i wilków jest więc ludziom od dawna znany. Jednak od tysiącleci ludzie zakładali, że kruk podąża za drapieżnikiem, by zebrać resztki po uczcie. Jednak myliliśmy się. Kruki nie śledzą wilków. Zapamiętują krajobraz i wracają tam, gdzie jedzenie pojawia się najczęściej.


Aluminium, stal, ABS lub drewno: jaką kratkę wentylacyjną wybrać do danego zadania

8 maja 2026, 16:47

Projektujesz meble tak, aby sprzęt „oddychał”, a fronty nie traciły wyglądu. Materiał kratki nie jest dekoracyjnym drobiazgiem: decyduje on o odporności na wilgoć, temperaturę, uderzenia i środki czyszczące na długie lata. Błąd w tym zakresie skutkuje przegrzaniem, świstem powietrza i utratą koloru. Kiedy sięgasz po próbki, warto zwrócić uwagę nie tylko na fakturę i odcień. Weź pod uwagę, gdzie będzie znajdować się kratka wentylacyjna do mebli: w kuchni, na szafce pod telewizorem, szafce z ekspresem do kawy i piekarnikiem.


Jak przeziębienie może chronić przed przerzutami nowotworu

30 kwietnia 2026, 10:30

Naukowcy z Imperial College London, Instytutu Francisa Cricka i Szpitala Uniwersyteckiego w Regensburgu odkryli zaskakującą zależność: infekcja wirusem RSV – odpowiedzialnym za typowe przeziębienia i zapalenia oskrzeli – może znacząco utrudniać tworzenie przerzutów nowotworowych w płucach. Wyniki badań rzucają nowe światło na związek między infekcjami wirusowymi a biologią raka.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy